# Upadłość czy restrukturyzacja firmy: jak wybrać

Upadłość kończy działalność firmy i spłaca wierzycieli ze sprzedaży majątku. Restrukturyzacja pozwala firmie działać dalej dzięki porozumieniu z wierzycielami. Wyjaśniamy, jak wybrać właściwą drogę.

- Źródło: https://sbslegal.pl/wiedza/upadlosc-firmy/upadlosc-czy-restrukturyzacja/
- Stan prawny: 11 listopada 2026
- Aktualizacja: 4 listopada 2026
- Odbiorca: Dla przedsiębiorców
- Autor: Damian Soboń, radca prawny, doradca restrukturyzacyjny

## Najważniejsze w skrócie

- Restrukturyzacja służy ratowaniu firmy, która może zarabiać. Upadłość służy uporządkowanemu zakończeniu działalności.
- Restrukturyzację możesz zacząć już wtedy, gdy niewypłacalność dopiero grozi. Upadłość wymaga, żeby firma była niewypłacalna.
- Gdy sąd otworzy restrukturyzację, nie może w tym czasie ogłosić upadłości firmy.
- W spółce obie drogi chronią zarząd, jeśli zostaną wybrane w ciągu 30 dni od niewypłacalności.

## Na czym polega różnica

**[Upadłość](/wiedza/slownik/upadlosc/)** to zakończenie działalności firmy pod nadzorem sądu. Syndyk sprzedaje
majątek, a pieniądze dzieli między wierzycieli. Prawo każe przy tym zachować przedsiębiorstwo, jeśli to
rozsądne, na przykład sprzedając je w całości.

**[Restrukturyzacja](/wiedza/slownik/restrukturyzacja/)** to ratowanie firmy. Firma zawiera z wierzycielami
**[układ](/wiedza/slownik/uklad/)**, czyli porozumienie o rozłożeniu długów na raty, odroczeniu albo zmniejszeniu
ich. Działa dalej i spłaca długi z bieżących zysków.

Podstawa: art. 2 ust. 1 Prawa upadłościowego, art. 3 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego.

## Kiedy możesz z nich skorzystać

| Sytuacja firmy | Co możesz wybrać |
| --- | --- |
| Firma jest niewypłacalna | Restrukturyzację albo upadłość |
| Firmie dopiero grozi niewypłacalność | Tylko restrukturyzację |

**Niewypłacalność** oznacza, że firma nie płaci na bieżąco długów, których termin minął (prawo zakłada tak
po 3 miesiącach opóźnienia). Spółka jest niewypłacalna także wtedy, gdy jej długi przekraczają majątek dłużej
niż 24 miesiące.

**Zagrożenie niewypłacalnością** oznacza, że sytuacja firmy wskazuje, że wkrótce może przestać płacić.

Podstawa: art. 6 ust. 1 do 3 Prawa restrukturyzacyjnego, art. 10 i art. 11 ust. 1, 1a i 2 Prawa upadłościowego.

## Kiedy wybrać restrukturyzację

Restrukturyzacja ma sens, gdy:

- firma ma klientów, zamówienia albo umowy, które przynoszą zysk,
- kłopoty wynikają ze starych długów, na przykład po utracie dużego kontrahenta,
- wierzyciele dostaną w układzie więcej niż w upadłości,
- jesteś w stanie płacić na bieżąco podatki, ZUS i dostawców w trakcie postępowania.

Rodzaje restrukturyzacji różnią się stopniem udziału sądu i ochroną przed komornikiem:

- [postępowanie o zatwierdzenie układu](/wiedza/restrukturyzacja/zatwierdzenie-ukladu/): najprostsze, gdy sporne
  długi nie przekraczają 15%,
- [przyspieszone postępowanie układowe](/wiedza/restrukturyzacja/przyspieszone-postepowanie-ukladowe/): także
  przy spornych długach do 15%,
- [postępowanie układowe](/wiedza/restrukturyzacja/postepowanie-ukladowe/): gdy spornych długów jest więcej,
- [sanacja](/wiedza/restrukturyzacja/sanacja/): gdy firma potrzebuje głębokiej przebudowy i silnej ochrony
  przed egzekucją.

Podstawa: art. 3 ust. 2 do 6 Prawa restrukturyzacyjnego.

## Kiedy wybrać upadłość

Upadłość jest zwykle właściwa, gdy:

- firma nie ma szans na zysk, nawet po zmniejszeniu długów,
- nie ma pieniędzy na bieżące płatności w trakcie restrukturyzacji,
- wierzyciele nie poprą układu,
- chcesz w uporządkowany sposób zamknąć działalność i ograniczyć ryzyko osobistej odpowiedzialności.

Więcej: [Jak złożyć wniosek o upadłość firmy](/wiedza/upadlosc-firmy/jak-zlozyc-wniosek/).

> **Przykład**
>
> Dwie spółki budowlane straciły tego samego inwestora, który nie zapłacił 600 000 zł. Pierwsza ma podpisane
> kontrakty na kolejne 2 lata i doświadczoną ekipę. Wybiera postępowanie układowe i proponuje wierzycielom spłatę
> w 36 ratach. Druga nie ma nowych zleceń, a jej sprzęt jest w leasingu. Zarząd składa wniosek o upadłość.
> Przykład jest poglądowy.

## Co jeśli złożysz oba wnioski

Restrukturyzacja ma pierwszeństwo. Od otwarcia przyspieszonego postępowania układowego, postępowania układowego
albo sanacji do ich zakończenia sąd nie może ogłosić upadłości firmy. To samo dotyczy czasu od obwieszczenia
dnia układowego w postępowaniu o zatwierdzenie układu. Rozpoznanie wniosku o upadłość zostaje wtedy wstrzymane.

Podstawa: art. 9a Prawa upadłościowego.

## Jeśli prowadzisz spółkę

Członkowie zarządu mają **30 dni** od niewypłacalności spółki na wniosek o upadłość. Ochronę daje też
restrukturyzacja, ale tylko wtedy, gdy w tym terminie sąd **otworzy postępowanie** albo **zatwierdzi układ**.
Sam wniosek restrukturyzacyjny nie wystarczy.

Jeśli wybierasz restrukturyzację, działaj z zapasem czasu. Więcej:
[Kiedy zarząd musi złożyć wniosek o upadłość spółki](/wiedza/odpowiedzialnosc-zarzadu/wniosek-o-upadlosc-spolki/).

Podstawa: art. 21 ust. 1 i 3 Prawa upadłościowego.

## Ile to kosztuje

Opłata sądowa jest taka sama: **1000 zł** od wniosku o ogłoszenie upadłości i od wniosku o otwarcie
restrukturyzacji albo zatwierdzenie układu. Inne koszty zależą od wybranej drogi. Szczegóły:
[Koszty restrukturyzacji](/wiedza/restrukturyzacja/koszty/) i
[Jak złożyć wniosek o upadłość firmy](/wiedza/upadlosc-firmy/jak-zlozyc-wniosek/).

Podstawa: art. 74 pkt 1 i 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

## Co przygotować na pierwszą rozmowę

- listę wierzycieli z kwotami i terminami płatności,
- bilanse z ostatnich 2 lat i bieżące wyniki,
- listę klientów, zamówień i umów na najbliższe miesiące,
- prognozę wpływów i wydatków,
- informację o egzekucjach i zajętych rachunkach.

Z tymi dokumentami możesz [skontaktować się z SBS Legal](/kontakt/). Pomożemy ocenić, czy firmę da się
uratować, i wybrać właściwą drogę.

**Informacja prawna:** Artykuł ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady prawnej. Wybór
postępowania wymaga analizy sytuacji finansowej konkretnej firmy.

## Najczęstsze pytania

### Czy mogę złożyć jednocześnie wniosek o upadłość i o restrukturyzację?

Tak, ale gdy sąd otworzy restrukturyzację albo zostanie obwieszczony dzień układowy, rozpoznanie wniosku o upadłość zostaje wstrzymane. Najpierw rozstrzyga się restrukturyzacja.

### Firma nie jest jeszcze niewypłacalna, ale widzę, że będzie. Co mogę zrobić?

Możesz rozpocząć restrukturyzację. Ustawa pozwala na nią także wtedy, gdy sytuacja firmy wskazuje, że w niedługim czasie może stać się niewypłacalna.

### Co jest tańsze?

Opłata sądowa jest taka sama, 1000 zł. Różnią się inne koszty, na przykład wynagrodzenie nadzorcy albo syndyka i zaliczka w upadłości. Najtańsze bywa postępowanie o zatwierdzenie układu.

### Czy restrukturyzacja chroni mnie jako członka zarządu?

Tak, jeśli w ciągu 30 dni od niewypłacalności sąd otworzy postępowanie restrukturyzacyjne albo zatwierdzi układ. Sam wniosek restrukturyzacyjny nie wystarcza.

### Co jeśli restrukturyzacja się nie uda?

Sąd umarza postępowanie albo układ nie zostaje przyjęty. Wtedy zwykle pozostaje upadłość. Dlatego decyzję o restrukturyzacji warto oprzeć na realnym planie.

## Podstawa prawna

- art. 3 ust. 1 do 6 i art. 6 ust. 1 do 3: Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2026 r. poz. 533, z późn. zm.)
- art. 2 ust. 1, art. 9a, art. 10, art. 11 ust. 1, 1a i 2: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 913, z późn. zm.)
- art. 21 ust. 1 i 3: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 913, z późn. zm.)
- art. 74 pkt 1 i 3: Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1228, z późn. zm.)

---

Informacje na tej stronie mają charakter informacyjny i nie stanowią porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny. Kancelaria Doradcy Restrukturyzacyjnego Damian Soboń, https://sbslegal.pl
